شفقنا ورزشی – پس از شروعی طوفانی، حالا بارسلونا شرایط سختی را سپری میکند.
به گزارش شفقنا ورزشی به نقل از فوتبال ۳۶۰، با تماشای تصویر زیر باید از خود بپرسیم که آیا این یک گل پیروزیبخش بود که هرگز انتظارش را نداشتیم یا گلی بود که وقوعش اجتنابناپذیر به نظر میرسید؟
به هر حال، ضربه دقیقه ۹۶ الکساندر سورلوث که منجر به پیروزی ۲-۱ اتلتیکو مادرید مقابل بارسلونا شد، احتمالا یکی از مهمترین گلهای به ثمر رسیده در فوتبال اروپا تا اینجای فصل است. بارسلونا که زمانی صدرنشین مقتدر لالیگا بود، حالا نه تنها شکست خورده، بلکه از صدر جدول نیز پایین آمده است تا اتلتی سال را با صدرنشینی به پایان برساند.
بارسلونا تحت هدایت هانسی فلیک فصل را با نمایشهای خارقالعاده آغاز کرد، اما در طول تنها ۶ هفته، همه چیز برای کاتالانها تغییر کرد. بارسلونا در آغاز فصل از ۳۶ امتیاز ممکن، ۳۳ امتیاز کسب کرد، اما از آن زمان تاکنون تنها یکی از هفت بازی اخیر خود در لالیگا را برده است. سیستم آفسایدگیری آنها تا پایان نوامبر بینقص عمل کرد، اما در دیدار خانگی مقابل لاس پالماس که با شکست ۲-۱ به پایان رسید، خبری از دقت این سیستم نبود و سپس در دیدار مقابل لگانس، نخستین گل از روی ضربات ایستگاهی را در فصل جاری دریافت کردند و در نهایت در دیداری که در آن کمتر شاهد آفسایدگیری بودیم، با ارائه نمایشی خارقالعاده مقابل اتلتیکومادرید، در سومین دیدار خانگی پیاپی نیز متحمل شکست شدند.
هنوز جایی برای نگرانی نیست؟
به اعتقاد نویسنده اتلتیک، اگر فراتر از نتایج نگاه کنیم، به نظر میرسد که جای نگرانی چندانی وجود ندارد. بارسلونا در هر سه شکست اخیر خانگی خود فرصتهای گلزنی باکیفیتتری نسبت به برد ۴-۰ در بازی خارج از خانه مقابل رئال مادرید در ماه اکتبر ایجاد کرد. همچنین، شرایط در دیدار مقابل لگانس میتوانست متفاوت باشد اگر روبرت لواندوفسکی شانس مسلم گلزنی خود را تنها پنج دقیقه پس از دریافت گل، از دست نداده بود. فرصتسوزیهای بارسلونا مقابل اتلتیکو نیز بیش از پیش به چشم آمد تا در دیداری که به نظر میرسید بارسلونا کار سختی برای پیروزی نخواهد داشت نیز با شکست زمین بازی را ترک کند.
این نکته حائز اهمیت است که بدانیم تیمها به طور ناگهانی مانع بارسلونا برای خلق موقعیت نشدهاند و تغییر در برخی جزئیات شرایط متفاوتی را رقم زده است. خط حمله بارسا در هفتههای اخیر مقابل دروازه بسیار ناموفق بوده است. آنها در ۱۱ بازی ابتدایی فصل هشت گل بیشتر از چیزی که شانسهای گلزنیشان نشان میداد به ثمر رساندند، اما از آن زمان تاکنون نسبت به همان معیار «گلهای مورد انتظار» (xG) چهار گل کمتر به ثمر رساندهاند. همچنین، آفساید عجیبی که گل لواندوفسکی را مقابل رئال سوسیداد مردود کرد، نشاندهنده میلیمترهایی بود که میتوانند جریان بازی را تغییر دهند.
بدشانسها مقابل فرصتطلبها
شانس در حال حاضر با کاتالانها همراه نیست، اما تیمها نیز سختتر از همیشه تلاش میکنند تا بارسلونا نتواند بازی را مطابق میل خودش پیش ببرد. یکی از ویژگیهای کلیدی بازی هجومی بارسلونا در هفتههای ابتدایی دوران فلیک، استفاده آنها از عرض زمین در حالت تهاجمیشان بود. آنها آلخاندرو بالده را از پست مدافع چپ به جلو میفرستادند تا یک دفاع سهنفره در زمان مالکیت ایجاد کنند و لامین یامال را در سمت مخالف بالا نگه میداشتند تا بلوک دفاعی حریف را در سراسر زمین باز کنند. این شیوه بهویژه در برابر تیمهایی که با آرایش ۲-۴-۴ بازی میکردند عملکرد خوبی داشت، از جمله رئال وایادولید که در چهارمین بازی فصل ۷-۰ مغلوب بارسلونا شد. همانطور که در تصویر زیر میبینیم، وایادولید تلاش میکرد تا تمامی نقاط عرضی زمین را پوشش دهد، اما این کار فضاهایی را برای بارسلونا باز میکرد تا از مرکز زمین بازیسازی کند و فرصت کافی برای اینیگو مارتینز فراهم میشد تا برای رافینیا ایجاد موقعیت کند.
بازی در مرکز زمین با استفاده از هافبکهای تکنیکی و «پا به توپ» و همچنین باز کردن بازی به بارسلونا کمک کرده است تا با پاسکاری روان به عمق دفاع رقبا نفوذ کنند. همانطور که تصویر زیر نشان میدهد، بارسلونا تنها تیم در لیگ است که بیش از ۳۰ درصد از لمس توپهای خود را در نیمه حریف و در یکسوم مرکزی زمین انجام داده است.
لگانس این موضوع را در بازی یکشنبه بهخوبی میدانست و شکل دفاعی خود را به گونهای ترتیب داد تا مسیر مورد علاقه بارسلونا برای رسیدن به دروازه را مسدود کند. با پنج بازیکن در خط دفاع، از جمله رناتو تاپیا، هافبک مرکزی پرانرژی، که در نقشی شناور عمل میکرد، آنها در آرایش فشرده ۱-۴-۵ دفاع کردند. این تیم بهسرعت به ساختار مرکزی حملات بارسلونا فشار وارد میکرد و به راحتی از یک سمت زمین به سمت دیگر جابهجا میشد تا وقتی تیم میزبان قصد تغییر جهت بازی را داشت، واکنش نشان دهد. تصویر زیر این شکل فشرده را نشان میدهد، که در آن خطرناکترین مهاجمان بارسلونا توسط مدافعان حریف محاصره شدهاند و مسیر ارسال پاس به آنها تا حد زیادی در بخش مرکزی زمین مسدود شده است.
لگانس نمیتوانست تهدید هجومی صدرنشین لیگ را بهطور کامل خنثی کند، و کیفیت بازیکنان بارسلونا در فضاهای تنگ باعث میشد تا آنها اغلب راهی برای عبور پیدا کنند. در عوض، حضور بیشتر بازیکنان تیم مهمان در بخش مرکزی زمین، بازیکنان بارسلونا را به درگیریهای فیزیکی کشاند و دقت آنها را برای رد و بدل کردن پاسهای متعدد کاهش داد و آنها را وادار به تصمیمگیری سریعتر کرد. با همه این تفاسیر بارسلونا باز هم در امر بازیسازی موفق بود اما در نهایت برای باز کردن دروازه رقیب توفیقی نداشت. این اتفاق در دیدار مقابل اتلتیکومادرید نیز به شیوه دیگری رخ داد، ضربه رافینیا به تیرک دروازه برخورد کرد و لواندوفسکی سادهترین کار ممکن را -در صحنهای که احتمالا آفساید بود- انجام نداد تا بجای تغییر نتیجه به سود بارسلونا، نخستین شوت داخل چارچوب اتلتیکو بدل به نخستین گل آنها شود.
شمشیر دولبهای به نام تله آفساید
آمارها همچنان شگفتانگیز هستند – تیم فلیک تاکنون ۱۰۹ بار حریفان را در آفساید گرفتار کرده است، حدود ۵۰ بار بیشتر از هر تیم دیگری در پنج لیگ بزرگ اروپا – اما نشانههایی وجود دارد که تیمها راههایی برای نفوذ به خط دفاعی که از بالا پرس میکند را پیدا کردهاند، بهویژه زمانی که مالکیت توپ در میانه میدان از دست میرود و فرصت ضدحمله به دست میآید. شاید بازی مقابل دورتموند بهترین مثال باشد، زمانی که یان کوتو از بوروسیا دورتموند پس از پیروزی در نبرد بر سر توپ، اقدام به ارسال پاس رو به جلو کرد و سه مدافع بارسلونا اقدام به آفسایدگیری کردند و به پاسکال گروس اجازه دادند که پیش رفته و توپ را برای سرهو گیراسی مهیا کند تا گل بزند.
با وجود موفقیت بارسا در آفسایدگیری، اما آنها گاهی بیش از حد تمایل دارند که از جلو اقدام به پرس کنند، بهویژه زمانی که تیم فاقد ساختار است، همانطور که در بازی مقابل مایورکا مشاهده شد. پس از اینکه اولمو با یک پاس اشتباه توپ را از دست داد، چهار بازیکن بارسلونا، ازجمله بالده جا میمانند و تمام اعضای خط دفاعی برای آفسایدگیری به جلو میروند، اما دو بازیکن مایورکا – سامو کوستا و پابلو مافئو – فضای پشت سر را تشخیص میدهند و شروع به دویدن از عمق میکنند. هر دو بازیکن در لحظهای که سرجی داردر توپ را بهصورت بلند ارسال میکند، همچنان در موقعیت آفساید نیستند و این منجر به یک موقعیت دو به تک و گلزنی میشود.
با وجود موفقیتهای حریفان، بارسلونا همچنان بهاندازه کافی خوب دفاع میکند وبه نظر میرسد نیازی به تغییر بنیادی در برنامه خود ندارد. با وجود ایجاد چند موقعیت خطرناک، نسبت امید گل زده (xG) به امید گل دفاعی (xGD) بارسا در هر بازی، بهترین آمار در بین تیمهای لالیگایی را نشان میدهد که مشخص میکند بارسلونا موقعیتهای گلزنی بیشتری نسبت به موقعیتهایی که رقبا به دست میآورند، ایجاد میکند. اما با آگاهی تیمها از برخی تاکتیکهایی که در مراحل ابتدایی فصل برای بارسلونا موفقیت به ارمغان آوردند، و با توجه به فشردگی بازیها برای تیمی جوان و بیتجربه، احتمالا زمان آن فرا رسیده باشد که فلیک در سیستم مورد نظر خود تجدید نظر کند. اتفاقی که به وضوح در دیدار مقابل اتلتیکومادرید مشهود بود. همچنین بازگشت آرائوخو به شرایط بازی نیز عامل دیگری است که میتواند باعث شود تیم فلیک در فاز تدافعی، تدابیر دیگری را به نمایش بگذارد.
